• Gems of Indian Poetry translated into English


  • Timeless Indian Poems now available in English language


AN OFFERING

Kant

I roamed with you, dearest friend ! watching the day-breaks
of our tender years, unfolding on hill-tops;
and in several groves, listened to booming cries
of peacocks, racing from the grass to the sky.

Where the river's waves sparkled like smiles in a dream,
we threw a bunch of fresh flowers, which sailed forth
and rested on that lively tamsel's breast,
while the trees nearby looked on excitedly.

Stopping from place to place, eying nature along
the words we uttered were most lost in the wind
yet a few of them stayed deep down in the vale,
I am gathering the pieces now in my lyre, with care.

An offering at your feet now those fragile shines,
Accept them, if you like, as a souvenir of past times.


ઉપહાર

ફર્યો તારી સાથે પ્રિયતમ સખે! સૌમ્ય વયનાં
સવારોને જોતો વિકસિત થતા શૈલશિખરે;
અને કુંજે કુંજે શ્રવણ કરતો ઘાસ પરના
મયૂરોની કેકા ધ્વનિત ધસતી જ્યાં ગગનમાં !

તરંગોના સ્વપ્નસ્મિત સરિતમાં જ્યાં વિલસતાં
વિલોકીને વેર્યો વિમલ કુસુમોના ગણ, અને
સરી ચાલ્યો તે તો રસિક રમણીના ઉર પરે,
અને ત્યાં પાસેના તરુવર રહ્યાં ઉત્સુક બની !

ઠરી સ્થાને સ્થાને, કુદરત બધીને અનુભવી,
કર્યા ઉદગારો, તે બહુ બહુ હવામાં વહી ગયા;
સખે ! થોડી ખીણો ગહન મહિં તો યે રહી ગયા,
કલાથી વીણામાં ત્રુટિત સરખા તે અહીં ભરું

અને તેને આજે તરલ ધરું તારા ચરણમાં,
ગમે તો સ્વીકારે ગત સમય કેરા સ્મરણમાં !

- કાન્ત



Translated by Balubhai Shah from Gujarati

Water Song – 2

N Gopi

Clouds
Are warm children born of ocean.
Clouds
are black-haired girls
brought up by the sky.

Clouds have laid themselves to rest
after delivering the rain.
They have left behind the grief of the loss
of a child for the parents.
Clouds no doubt have short lives,
but they have departed
after giving longevity to the earth.

Even as she perpetually loses her children
The ocean is an ever shining pregnant woman.
Though through hot pipes the sun sucks in
the water on the surface,
ocean, the paragon of patience, comes to terms with it
saying, “They ‘ II return it later.”

Sometimes when rivers
become lazy and tardy,
the ocean, a yogi in motion, calms herself
saying, “They’ II come anyway.”
The ocean is magnificent poem.
She is a rhythmic song
Woven with the scales of air, water and earth.
Sometimes
with waves as horses
with palm-tree high waves as spurs
with waves as blows of wind-swords
the ocean turns into fiery figure.
How can you dismiss her as only a liquid?
If she goes beyond bounds
She can also become an overpowering liquidator.
But
she is a housewife of the world
who on her own
stitches together the past and present in a leisurely manner.
With heaving breasts
The ocean breathes eternally
looking into past memories
in the water mirror
groping for her deepest secrets
no one has ever witnessed.

***
Looking at the oceans
mountains have had woebegone faces.
They’ve moaned aloud –
“What about us who have been motionless?”
Isn’t the heart of mother water
the home of water of mercy?
She has hurled the clouds up.
The clouds have adorned
The motionless rocky mountains like turbans.

On rough bare bodies
emeralds of greenery have sprouted
Doesn’t the rock too have feelings!
Isn’t its hugging the clouds
and getting drenched in sprays of imagination
the benevolence of water!
But a man who cannot move
Is jealous of movement.
When love have turned avaricious
mountains have begun to obstruct

clouds.
That way
the opportunity to rain spontaneously
has turned scarce.
But will the clouds keep quiet?
When brushed aside as ball of cotton
they turn into destructive torrents.
When clouds get angry
they kick hard with their river-legs,
uproot mountains,
collapse caves,
wipe out shores.
This is what it means
for life-sustaining water to become life-consuming

Mountains that realize their mistakes
stand with drooping heads.
Water-heart that she has
she melts at the slightest hint
Mountains place the canals born to them
in the hands of rivers.
Like pulling out a magic ribbon
the ocean captivates the rivers.
This is
an endless water-wheels.
Who is he that wields the wheel?
Who else
but the star that’s witness to fate,
the burning eye of the sun?


….જળગીત...૨

સાગરમાંથી જન્મી
નાની હૂંફાળી વાદળીઓ
એને લાડકોડથી ઉછેરી
આકાશે
આ વાદળીઓ તો
શ્યામ લટોવાળી બાળાઓ .
પ્રસવીને વર્ષાને
છેલ્લા શ્વાસ ભર્યાં વાદળીઓએ
જન્મદાત્રીને પેટે
કેવળ રહી ગયો છે
ગર્ભશોકનો ભાર.
ભલે સ્વયમ્ અલ્પાયુ
તો પણ વાદળીઓ તો
વધારતી ગઈ આયુ
આ ધરતીનું .
ભલે નિરંતર ગુમાવતી સંતાનો તો પણ
સાગરની રસભર ગાગર તો
સદા સોહતી ગર્ભવતી નારીના જેવી .
ઉપર ઉપરના પાણીને
ધગધગતી ભૂંગળીઓ ખેંચી લે છે
તો પણ
ધીર,સહનશક્તિનો એ અવતાર
સમંદર એમ કહે છે :
‘તે તો પાછું આપી દેશે ‘.
કદી કદી આળસમાં
નદીઓ મોડી પડતી
તોય વિચારે ,
“ અરે ! આવશે એ તો .”
એવો
સંયમથી લહારાતો યોગી
છે આ સાગર .
સાગર તો છે મહાકાવ્ય
જલ-સ્થલ-વાયુના છંદોલયમાં ગૂંથાયેલું .
એક લયાત્મક ગીત -
અરે આ સાગર .
અને કદી આ સાગર –
થઈને તરંગના હણહણતા અશ્વો
ઉશ્કેરાટે ગગનચુમ્બતો
વાયુ-ખડગ પ્રહાર બનીને
બને વેગની ઉગ્રમૂર્તિ એ
દ્રવ છે એ તો કેવળ
એવું વિચારવાથી કેમ ચાલશે ?
તોડે જો સીમા તો
સાગર બની જાય છે
કાળ-કોળિયો સઘળું કરતો મહા-ઉપદ્રવ .
કિન્તુ,
સહજ રૂપમાં તો છે સાગર
નિરાંત જીવે આજ અને ગઈકાલ ગૂંથતી
વિશ્વ-ગૃહિણી જેવો
.જલ-દર્પણમાં જોઈ
અતીતની યાદો
એ તો ફંફોસે છે
પોતાના કો અગમ અગોચર ઊંડાણોને
અને નિરંતર શ્વાસ ભરે છે
ધડકંતી સાગરની છાતી
સમુદ્રને જોતાં જ
ઝંખવાયા પહાડોના ચહેરા.
બોલ્યા ચીસ પાડતાં-
‘ અમે અચલ ,
શું થશે અમારું ?’
પણ ,
જળનું તો કોમળ માતૃ હૃદય
આલય કરુણાનું !
એણે ગગન ઉછાળ્યા મેઘ
બની વાદળના સાફા
અચલ ઊભાં પર્વતના –
મસ્તક ઉપર સોહે.
ઉજ્જડ એ પર્વત-દેહો પર
અંકુરિત થઇ મરકત શી હરિયાળી .
ભલે હોય પથ્થર
એને શું અનુભૂતિ નહીં થાય ?
વાદળીઓને આલિંગીને
શમણામાં ઝરમર ભીંજાવું
એ પણ છે પ્રતાપ જળનો !
તેમ છતાં પણ
અ-ચલ હંમેશા ઈર્ષ્યા સેવે
ગતિમાનની .
પ્રેમ પ્રલોભનમાં પલટાયો જ્યારે
ત્યારે
વાદળીઓના મારગને અવરોધી
ઊભાં પ્હાડ.
આમ સહજ-વર્ષાનો અવસર
અવરોધાયો .
કહો,હવે વાદળીઓ પણ શું મૂંગી રહેશે ?
કપાસનો લોંદો સમજીને
કરો ઉપેક્ષા એની
તો તો પળમાં થઇ જશે એ
પ્રલયંકારી ઝંઝાવાત .
ક્રુધિત થયાં જો મેઘ
ઉછાળી ચરણ નદીના
મૂળ સોંસરા હચમચાવશે પહાડોને
ને ફેંકી દેશે દૂર .
ગુફાઓ પૂરી નાખશે
ભૂંસી નાખશે કિનારા સૌ .
કહેવાયું છે –
જીવનદાતા જળ
આમ જ
જીવન હરનારું બની જાય છે !
પહાડ
કબૂલી ભૂલ
રહે ઊભાં નતમસ્તક .
આશુતોષ જળ
સલિલ-હૃદય એ છે ને !
તો બસ,
પીગળી જાશે .
પર્વત
ઝરણ-શિશુને સોંપે વહેતી નદીઓના પાલવમાં.
જાદૂઈ જાજમ પાથરતો સાગર
આકર્ષે નદીઓને .
એક નિરંતર ફરતું આ –
જલ-ચક્ર .
હશે કોણ એ –
ચક્રધારી ?
કોણ બીજું એ ?
કર્મ-સાક્ષી નક્ષત્ર
સૂર્યનાં જ્વાલા-નેત્રો !

Gujarati Translation by Ramnik Someshwar

Translated by M. Sridhar and Alladi Uma from Telugu
Water Song- Chapter I

To Flowers

Pradyumna Tanna

All the flowers have gathered for gossip
in Fagun’s* courtyard pointlessly.
Where is that prime dealer Breeze
who can assess all hues and fragrances?

*Fagun is the first month of Spring in the Hindu calendar

ફૂલોને
--પ્રદ્યુમ્ન તન્ના

ફાગણે ફળિયે ફૂલ બેઠાં બધાં
. નાહકનો ભરી દાયરો હો જી.
રંગ-સુગંધના મૂલ કરે એવો
. કયાં છે સોદાગર વાયરો હો જી ?

Translated by Berni Sangit into Spanish from English

Polyphony of the Day

K G Sankara Pillai

The same day-break
In a hundred cities,
in a thousand classrooms.

Poetry is the spontaneous
overflow of powerful feelings,
says Wordsworth.

Eleven o’ clock sun
Carves a church of doubt
On the forsaken rockface

Poetry is an escape
from emotion, says Eliot.

The same soul-scorching
Mid-noon sun
On the paths receding in failure
Outside the syllabus.
Poetry is also
Is also weaponry
Says Brecht.

The same afternoon
of spreading shadows
in the parched barren land
pining for the sound of clouds

Poetry is politics,
Says, E.M.S
Poetry

Is the crown seized
With asixer from the last ball
In one-day cricket,
says the gallery.

Poetry
Is what melts in small waves
Into one’s self
declares the congregation of drinkers.

Poetry
Is the woman’s body that sings
and dances the ecstasy of eros
from head to toe
says the evening TV prayer.

In a hundred forests
On a thousand branches,
The same sunset.

Poetry
is armed non-violence,
says the stag.
(Horns are for horns’ sake)

Poetry
is the ascent of the world’s passion
through the phases of the moon
says the crescent of the moon.

Poetry
is the rites of passage
of the life’s journey,
says Death.

Poetry
is the endless raging encounters
with the waxing and waning of the lunar month,
says the sea.

Translated by Berni Sangit into Spanish from English
CLOSE BY
JOKER
Deep Within
Deep Layers of the Word
Therefore I did not go insane
Dear Che

SOORPANAKHA

SAMPURNA CHATTARJI

Are you his four-syllabic twin?
The girl no one will claim except those who retell that epic
in ferocious new-found freedom
Claiming your beauty your feral love your wild unmet desire
your rage as their feministic own.
For the ordinary, the meek expectant mothers, the arranged brides, the milkwhite maids
you are the she-demon no one dreams of.
He who mutilated you (one sharp slice of his blade ripping open your face
your nose gone, no metaphor here) is not the villain of the piece
to the legions of good girls, he is the Man, the God, Mr Right, Mr Righteousness,
his ugliness escapes them, so that all they see is you
bleeding all over yourself, weeping for revenge and getting it
             you horror you disgrace you she-demon you!
No one in their right mind would name their baby girls after you,
Soorpanakha,
and so you are Abhimanyu’s twin in my book,
only sadder, unsung, unmourned,
except by me.
In one corner of my forest of words,
you gleam, intact and gorgeous and loved.

Translated by

Portrait and Sculpture

Priyakant Maniyar

Have to portray one I have never seen!
Who shall I carve out of this wind?

ચિત્ર અને શિલ્પ
--પ્રિયકાંત મણિયાર

નિહાળ્યો જેહને છે ના, તેનું રે ચિત્ર દોરવું !
મારે આ વાયુની માંહે કોનું રે શિલ્પ કોરવું ?

Translated by Berni Sangit into Spanish from English

CLOSE BY

K G Sankara Pillai

Neena, channel reporter
quipped:

Mr. Nazar,
which is your bigger success
the Delhi blast,
the Mumbai one,
or this?

The one here burnt to ashes
a language we can no more speak,
broke to pieces the meanings within memory,
the cool shade within the meanings,
the dream within the faith,
the song within the dream...
They were enough
for the poor to survive...
Shreds of screams
lay entangled in the camera and the cable.
It was impossible to know whether
In their screams they said
"You do not know what you are doing",
whether they prayed the Lord
To forgive you.
Verbs tired of carrying the masculine gender
stood on the streets of screams
awaiting their turn.

People fast forgot
the voice of the slain.
The language of the slayer
grew clearer and louder.
In the voices from within
The rolling of the dice
The abusive laughter of the denuder...

Some tails
grope on the highway
uncertain whom to follow to heaven
smelling Dharma.

Tell us, Nazar,
was this the success
you aimed at?

Nazar did not speak.
Just spat out a mouthful of blood
and showed his mouth:
No toungue.
It had been chopped off.
The blood of language
filled the mouth,
the furnace ready to burn down
all the fourteen worlds.

Translated by K. Satchidanandan from Malayalam
Polyphony of the Day
JOKER
Deep Within
Deep Layers of the Word
Therefore I did not go insane
Dear Che

I Want a God….

Vipin Parikh

I don’t need a God
who can provide a release
from the cycle of births!
I want a God
who can
free me from railway timetables
restrain the blood racing
at traffic signals,
stop time from being
dragged away in a jumbo jet,
chastise the emptiness
seeking relief in
radio and television,
keep me away in the morning
from truth-cloaked news,
and stop me from being
sold off cheap in ads.
I want
a God who….

જોઈએ છે .
-----વિપીન પરીખ

ભવોભવના ફેરામાંથી મુક્તિ આપે
એવા પ્રભુની જરૂર નથી !
જોઈએ છે એક એવો પ્રભુ
જે
રેલવેના ટાઈમ ટેબલમાંથી મુક્તિ અપાવે,
ટ્રાફિકના સિગ્નલ પર દોડતી રક્તની ગતિને
અંકુશમાં રાખે,
જમ્બો જેટમાં
સમયને ઘસડાઈ જતો અટકાવે,
રેડિયો અને ટેલિવિઝનમાં મોકળાશ શોધતી
શૂન્યતાને ઠપકારે,
સવારે
સત્યનો વાઘો પહેરીને
આવતા સમાચારોથી અળગો રાખે
અને જાહેર ખબરોમાં
મને સસ્તે મૂલે વેચાઈ જતો રોકે,
જોઈએ છે
એક એવો પ્રભુ.

Translated by Pradip N. Khandwalla from Gujarati



Quiero un Dios...
Vipin Parikh

No necesito un Dios
que pueda proveer una liberación
del ciclo de nacimientos!
Quiero un Dios
que pueda
líbrame de horarios de trenes
frenar la carrera de sangre
en los semáforos,
que detenga el tiempo de ser
arrastrado en un jumbo,
castigar al vacío
buscando alivio en
la radio y la televisión,
mantenerme alejado en la mañana
de verdades envueltas en noticias
y me deje de ser
vendido barato en los anuncios.
yo quiero
un Dios que ....


Translated by Berni Sangit into Spanish from English

JOKER

K G Sankara Pillai

History stuffs and converts
great isms into great jokes;
marathon debates,
struggles for independence,
adventures of love,
arguments and laments, into great jokes,
suitable for any occasion,
local or global.

Fear and cry are short lived,
joke is eternal.
everything humane keeps within,
a seed of a joke
a time bomb of laughter.

Don't they say,
to become history is to become a joke,
or to be a joke is to be archaic.
Old age, disease, death, globalization,
malls, multiplexes, metros, mobile phones,
internet, or a new satellite
will change the story of our life
into a cartoon network tomorrow;
It will download our tensions, worries,
and inventions into a joke tomorrow.

We have to be able to laugh then,
don't we?
We have to tell T.S. Eliot
that this laughing spirit is the third
who walks always beside us.
and this joke is
what the river sweats.

Translated by the Poet from Malayalam
Polyphony of the Day
CLOSE BY
Deep Within
Deep Layers of the Word
Therefore I did not go insane
Dear Che

THE STORY OF TREE

Rajesh Pandya

What exists there today
once where existed a tree ?
Asking this,
Umashankar happens to meet me
on the University Road. On turning.
Once where existed a shady tree.
Beneath it. Today.

I go and stand close by him.
Through thick glasses with a penetrating gaze,
he seeks to recognize me and recalls,
"You are the one who penned a poem on my departure, aren't you?"
Pointing towards the cut-trunked trees
at the University Entrance, he remarks,
"Now compose a poem on their demise.
You haven't been able to save them.
You haven't been able to preserve even that
What I entrusted to you all in my poetry ... "
So saying, he walks away.

I stand there, still,
like that stump of the tree.
So ashamed to hide in the Earth.
Partly within.

Translated by Mitul Trivedi from Gujarati


ઝાડની વારતા *ત્રણ
....રાજેશ પંડ્યા

શું છે આજે
જ્યાં વૃક્ષ હતું એક વાર ?
એમ પૂછતાં
ઉમાશંકર મને ઓચિંતા મળી જાય છે
યુનિવર્સીટી રોડ પર.વળાંકે .
જ્યાં એક વાર ઘટાદાર વૃક્ષ હતું
એની નીચે .

હું પાસે જઈ ઊભો રહું છું
જાડા કાચનાં ચશ્માંમાંથી ધારદાર જોતાં
યાદ કરતાં કહે છે ;
-મારાં મરણ વિષે તમે કવિતા લખી'તી તે જ કે ?
પછી યુનિવર્સીટીના પ્રવેશદ્વાર આગળ
કપાયેલા થડિયાં બતાવી કહે;
હવે આના મરણની કવિતા લખો .
આ બધાંને તમે બચાવી શક્યા નથી
હું તમને સોંપીને ગયો'તો ,તો કવિતામાં
એ પણ તમે સાચવી શક્યા નથી ...
કહેતાંક એ ચાલતા થયા.

હું ઊભો રહ્યો ત્યાં ને ત્યાં ,
કપાયેલાં થડિયાં જેવો .
ધરતી માર્ગ આપે તો સમાઈ જાઉં એવો .
અડધો અંદર.


 

HISTORIA DEL ÁRBOL
Rajesh Pandya

Qué existe allí, hoy,
donde una vez existió un árbol?
Preguntándome esto,
Umashankar pasa a mi encuentro
en el camino de la Universidad. Al girar.
Donde alguna vez existió un árbol con sombra.
Debajo de él. Hoy.
Voy y me mantengo cerca suyo.
A través de los vidrios gruesos con mirada penetrante,
él busca reconocerme y recuerda,
"Tú eres el único que escribió un poema sobre mi partida, ¿verdad?"
Apuntando hacia los árboles descoyuntados
en el acceso a la universidad, él comenta,
"Ahora, componer un poema sobre su desaparición…
No has sido capaz de salvarlos.
No has sido capaz de preservar incluso
Lo que te confié en mi poesía... "
Diciendo esto, se aleja.
Me quedo ahí, todavía,
al igual que el muñón del árbol.
Tan avergonzado, como para esconderme en la Tierra.
Una parte dentro.


 

Translated by Berni Sangit into Spanish from English

Deep Within

K G Sankara Pillai

How fortunate we are
that there are walls.
That walls have gates
and gates have locks.

A small garden
bird-song.
The courtyard sleeps like
a dog. I am alone within.

With folded fangs, observing
my domestic seclusion, the black
beauty of an alluring serpent
descends on the colours of the garden

How fortunate that
we have walls.
That walls have doors
And doors have bolts.
Lucky indeed that I can be
locked within
by my near
and dear ones
when they go to work.

Otherwise
without wasting my life this way
reading Femina
counting my bangles
and watching Star T.V.
I would have crossed
the door, the street,
the city and gone out
of this solitary confinement
to regain my paradise
with the black serpent.

Translated by Berni Sangit into Spanish from English
Polyphony of the Day
CLOSE BY
JOKER
Deep Layers of the Word
Therefore I did not go insane
Dear Che

Deep Layers of the Word

K G Sankara Pillai

In the depths of each word
there is a vessel.
Like an eye that opens and closes on its own
like a sea that rises and recedes
a magic chest.
Countless treasures
we bury in it.

2.
In the depths of each vessel
as the source of all vessels
there is a palm,
the primal vessel.
In the five terrains of the palm
the hunter and the prey
the farmer and fisherman
the shepherd and the vendor of theory
the poet and the cardiologist
thief, astrologer and many others
all reside reciting their litany of grouses
in the same almanac
in different times.
In the short thin lines of the palm
how many great distances,
the branches the age old monkey can
still shake. Addition deduction
multiplication and division,
umpteen functions.
This or that the never-ending doubt.
The marks left by Idikkula master's lashes
the dark winged flutter of Mizhav
the lotus that blooms on fingers
the marks of knowledge
the blood stains from somewhere unknown
the paddy grain harvested unsown
the blows never given
the handshakes never received
the Chinese net of palm-lines to catch
the golden fish that have slipped away
the ship channels of life
The branches that some ape of remote past can still shake.
In the tiny marks on the palm
How many great distances.

3
In the tiny hillocks
of the palm
how many huge mounts,
the calluses the world made.
Rice ball
Being
Sun Moon
Mercury Jupiter
hostile and friendly gazes
the mysterious renderings of the futures!
In the tiny hillocks
of the palm
how many tall peaks!
Great expanse
in the guise of gooseberry.
The native truths blossoming
in the alphabets of the body.

In the depths of each word
a vessel.
a hand,
a land,
an infinity.

Translated by C. S. Venkateswaran from Malayalam
Polyphony of the Day
CLOSE BY
JOKER
Deep Within
Therefore I did not go insane
Dear Che

Therefore I did not go insane

K G Sankara Pillai

If I speak out
I will become the accused,
If I forget
I will turn into a wasteland.
If I neither speak out
nor forget I will turn insane.

Therefore, I buried
certain intimacies on the margins
of my speech, some of my sorrow
on the peripheries of my eyes
some truth in the vicinity of my smile.

I kept them guard under the canopy
of my watchful eyes,
keen to know how they grow.
I buried some of my rage
in the colossal beaks of Jatayu,
in the colours and lines of Goya.
In the arrow tip of Inquilab,'
in signatures, with the infantry
battalion of signatories.

Therefore I did not turn
insane, my forehead did not sprout
horns, nor did my fears take to
fraud or betrayal. Nor did my mistakes
wander on the borders of blood.

Translated by E. V. Ramakrishnan from Malayalam

 

Por eso no me volví loco
K. G. Sankara Pillai

Si hablo claro
voy a ser el acusado,
si olvido
me volveré un desierto.
Si no hablo claro
ni olvido, me volveré loco.

Por eso, enterré
ciertas intimidades
en los márgenes de mi discurso,
algo de mi dolor
en la periferia de mis ojos
alguna verdad
en las inmediaciones de mi sonrisa.

Los vigilé bajo el dosel
de mis ojos atentos,
interesados en saber cómo crecían.
Enterré algo de mi rabia
en los picos colosales de Jatayu,
en los colores y líneas de Goya.
En la punta de flecha de Inquilab,
en firmas, con infantería,
batallones de firmantes.

Por eso no me volví loco,
de mi frente no brotaron cuernos,
mis miedos no llevaron
al fraude o la traición. Ni mis errores
deambularon en los bordes de la sangre.


 

Translated by Berni Sangit into Spanish from English
Polyphony of the Day
CLOSE BY
JOKER
Deep Within
Deep Layers of the Word
Dear Che

Dear Che

K G Sankara Pillai

Dear Che,
you came to our university campus
in mid sixties
with a comrade and a modernist friend
with visuals of jungles past and present
with a vision of a new battle for justice .

Like a fresh wind of October
you joined us
moved us
renewed us
and smoothened our entry into history
with love, dreams and plans.

You told us about the sleeping rebel powers
of mountains and forests of the new minds ;
quite often you talked of the day when
'the Andes would become
the Sierra Maestra of America.'

Our modernist friend said :
you are the red star over the world
tarnished by America ;
you are the future of the world
crippled by America;
you are the Jesus of the modern age
crucified by America .

Although you remained evergreen in us
showed us the exit to the oceans
from the lyrical ponds of our
post Independent Indian youth;
the exit to the storm from the water lily breeze
of our weeping romantic poems ;
dear doctor , you redefined us
living with us

living for us
living in us
passing the confidence of torrents into our deserts
weaving sunlit paths into our prodigal nights.

You brought world into our words
and future into our past
You opened blast-furnaces for our ore.

Translated by A. Lakshim from Malayalam
Polyphony of the Day
CLOSE BY
JOKER
Deep Within
Deep Layers of the Word
Therefore I did not go insane

A POEM

Kamal Vora

He would not understand
whether he had become old
just because he was lonely
or he was lonely
just because he was getting old.

He would not understand
how long he would thus go on becoming old
and thus lonely

He would not understand
whether he was more old
or more lonely

He would not understand
which one was better
oldness or loneliness

He would not understand
who made him almost nonbeing
oldness or loneliness

Like a tree in a seed or a seed in a tree
he would not understand
he had !lot understood ever
he would never understand
but he did understand
that he had become old and
he had become lonely.

એક કાવ્ય
- કમલ વોરા

એને ખબર પડતી નહોતી
એ ઘરડો થઇ ગયો હતો
એટલે એકલો પડી ગયો હતો
કે એકલો પડી રહ્યો હતો
એટલે ઘરડો થઇ રહ્યો હતો
એને ખબર પડતી નહોતી
આમને આમ ક્યાં સુધી એ ઘરડો થશે
આમ ને આમ એકલો .

એને ખબર પડતી નહોતી
એ ઘરડો વધારે હતો
કે વધારે એકલો .

એને ખબર પડતી નહોતી
ઘડપણ સારું
કે એકલતા

એને ખબર પડતી નહોતી
એને હતો- ન હતો ઘડપણે કરી દીધો હતો
કે એકલતાએ

બીજમાં વૃક્ષ કે વૃક્ષમાં બીજની જેમ
એને ખબર પડતી નહોતી
એને ખબર પડવાની નહોતી
પણ એને ખબર પડતી હતી
એ ઘરડો થઇ ગયો હતો
અને
એ એકલો પડી ગયો હતો

Translated by Piyush Joshi

That Old Banyan Tree

Padmasri Haladhar Nag

Generations have gone by,
Here stands tall,
The big banyan tree,
To the left of that narrow village road!

O’ how big is it?
It has the size of the whole barn!
Branches everywhere, roots protruding down,
Twisted ropes, strong and taut, thus life is born!

Grandfathers, their fathers, and more,
Their friends, relatives, and men of yore,
Climbed the tree, swung through free,
Youthful run, juvenile fun, the tree has lived their lore!

Berries ripe in summer!
Invite the songbirds, other colored tiny flocks,
Noise and chimes continue morn till eve,
Share, gossip, and feed in family blocks!

Remember that hot summer sizzling sun!
The earth burns and nowhere to turn!
The traveler takes shelter to escape the heat,
Then continue on the road, renew, and retreat!

The groom’s party comes to escort the girl home,
The pipes and band begin right here!
On her way to the in-laws, here under this tree,
Her old association holds her no more!

The casket is brought on way to the pyre,
The dead is treated with turmeric and herbs for fire,
Ladies and girls return back to their home,
Leave behind the pot, their memory and the care!

As the darkness dawns, roads get quiet!
Thieves wander to make the best of the night!
Here under the tree, they share the booty,
The coins, the gold, the pots, all things bright!

The lover waits for the beloved,
Here at the dusk, the moment for the free!
They vow to elope, promise each other,
Under this banyan tree!

Sees everything, knows everything, checks each, and hears all,
Never speaks a word, never talks, never opens to small or tall!
Stays quiet, neuter, a mute witness always in its cool,
The massive trunk extends its arms, always round, and always full!

Translated by Bijoy Misra

The Golden Boat

Rabindranath Tagore

Clouds rumbling in the sky; teeming rain.
I sit on the river bank, sad and alone.
The sheaves lie gathered, harvest has ended,
The river is swollen and fierce in its flow.
As we cut the paddy it started to rain.

One small paddy-field, no one but me -
Flood-waters twisting and swirling everywhere.
Trees on the far bank; smear shadows like ink
On a village painted on deep morning grey.
On this side a paddy-field, no one but me.

Who is this, steering close to the shore
Singing? I feel that she is someone I know.
The sails are filled wide, she gazes ahead,
Waves break helplessly against the boat each side.
I watch and feel I have seen her face before.

Oh to what foreign land do you sail?
Come to the bank and moor your boat for a while.
Go where you want to, give where you care to,
But come to the bank a moment, show your smile -
Take away my golden paddy when you sail.

Take it, take as much as you can load.
Is there more? No, none, I have put it aboard.
My intense labour here by the river -
I have parted with it all, layer upon layer;
Now take me as well, be kind, take me aboard.

No room, no room, the boat is too small.
Loaded with my gold paddy, the boat is full.
Across the rain-sky clouds heave to and fro,
On the bare river-bank, I remain alone -
What I had has gone: the golden boat took all.

સોના-નાવડી
રવીન્દ્રનાથ ટાગોર

ગાજે ગગને મેહુલિયા રે, વાજે વરસાદ-ઝડી;
ગાંડા નદી-પૂર છલિયાં રે, કાંઠે બેઠી એકલડી :
મ્હારા ન્હાના ખેતરને રે, શેઢે હું તો એકલડી.

મ્હેં તો ધાન વાઢી ઢગલા કરિયા,
ડૂંડાં ગાંસડી-ગાંસડીએ ભરિયાં,
ત્ય્હાં તો વાદળ ઘોર તૂટી પડિયાં,

ભીંજુ ઓથ વિનાની રે, અંગેઅંગ ટાઢ ચ્હડી;
મ્હારા ન્હાના ખેતરને રે, શેઢે હું તો એકલડી.
સ્હામે કાંઠે દેખાય રે, વ્હાલું મ્હરું ગામડિયું:
ગોવાળણ શી વાદળિયે રે, વીંટ્યું જાણે ગોકળિયું !

મ્હારે ચૌદિશ પાણીડાં નાચી રહ્યાં,
આખી સીમેથી લોક અલોપ થયાં,
દીનાનાથ રવિ પણ આથમિયા.

ગાંડી ગોરજ-ટાણે રે, નદી અંકલાશ ચડી,
એને ઉજ્જડ આરે રે, ઊભી હું તો એકલડી;
મ્હારા ન્હાના ખેતરને રે, શેઢે હું તો એકલડી.

પેલી નૌકાનો નાવિક રે, આવે ગાતો : કોણ હશે ?
મ્હારા દિલડાનો માલિક રે, જાણે જૂનો બન્ધુ દિસે.

એની નાવ ફૂલ્યે શઢ સંચરતી,
એની પંખીશી ડોલણહાર ગતિ;
નવ વાંકીચૂંકી એની દ્રષ્ટિ થતી:

આવે મારગ કરતી રે, પ્રચંડ તરંગ વિષે;
હું તો દૂરથી જોતી રે, જાણે જૂનો બન્ધુ દિસે.
પેલી નૌકાનો નાવિક રે, આવો ગાતો : કોણ હશે?

કિયા દૂર વિદેશે રે, નાવિક ! ત્હાંરાં ગામતરાં ?
ત્હારી નાવ થંભાવ્યે રે, આંહીં પલ એક જરા

ત્હારી જ્યાં ખૂશી ત્ય્હાં તું જજે સુખથી, મ્હારાં ધાન દઉં તુંને વ્હાલથી; મન માને ત્ય્હાં વાવરજે, હો પંથી !
મ્હારી લ્હાણી લે તો જા રે, મોઢું મલકાવી જરા !
મ્હારી પાસે થાતો જા રે ! આંહીં પલ એક જરા !
કિયા દૂર વિદેશે રે, નાવિક ! ત્હાંરાં ગામતરાં ?

લે ! લે ! ભારા ને ભારા રે, છલોછલ નાવડલી, બાકી છે ?- વ્હાલા મ્હારા રે ! હતું તે સૌ દીધ ભરી.

મ્હારી જુની પછેડી ને દાતરડી,
મ્હારાં ભાતની દોણી ને તાંસલડી,
તુંને આપી ચૂકી બધું વીણી વીણી.

રહ્યું લેશ ન બાકી રે, રહ્યું નવ કાંઈ પડી, રહી હું જ એકાકી રે, આવું ત્હારે નાવે ચડી; લે ! લે ! ભારા ને ભારા રે, છલોછલ નાવડલી,

હું તો ચ્હડવાને આવી રે, નાવિક નીચું જોઈ રહે, નવ તસુ પણ ખાલી રે, નૌકા નવ ભાર સહે; મ્હારી સંપત વ્હાલી રે, શગોશગ માઈ રહે.

ન્હાની નાવ ને નાવિક પંથે પળ્યાં,
ગગને દળવાદળ ઘેરી રહ્યાં,
આખી રાત આકાશેથી આંસુ ગળ્યાં.

સૂતી સરિતાને તીરે રે,પડી રહી હું એકલડી,
મ્હારી સંપત લઈને રે, ચાલી સોનાનાવડલી.
મ્હારા ન્હાના ખેતરને રે, શેઢે હું તો એકલડી !


અનુવાદ :ઝવેરચંદ મેઘાણી
મૂળ કાવ્ય :
Translated to Gujarati by ઝવેરચંદ મેઘાણી

Translated by the Poet
Sympathy

Sympathy

Rabindranath Tagore

If I were only a little puppy, not your baby, mother dear, would you say ‘No’ to me if I tried to eat from your dish?
Would you drive me off, saying to me, Get away, you naughty little puppy?’
Then go, mother, go! I will never come to you when you call me, and never let you feed me any more.
If I were only a little green parrot, and not your baby, mother dear, would you keep me chained lest I should fly away?
Would you shake your finger at me and say, ‘What an ungrateful wretch of a bird! It is gnawing at its chain day and night?
Then, go, mother, go! I will run away into the woods; I will never let you take me in your arms again.

.....`સમદુખિયો ....

ધાર કે માડી,
તારો દીકરો નહિ ,
હું કુરકુરિયું હોત ,તો ?
રખે ને તારા પીરસેલા ભાણામાં ,
ભાત ખાવાને મોં નાખું ...
એ બીકે શું તું હાંકી કાઢત મને ?
ખરું કહે ,માડી !
મને ફોસલાવવાની વાત
લગીરેય કરતી ના .
તું શું કહેતે મને ,
હડે,હડે...હડે...
આ કૂતરું અહીં ક્યાંથી ?
તો જા,મા ! જા .
તારે ખોળેથી મને ઉતાર .
તારા હાથે હું ભાત નહિ ખાઉં.
તારા ભાણાનો કોળિયો
હવે મને ખપે ના .
ને હેં મા...!
માન કે તારો દીકરો નહિ,
હું પોપટ હોત... તો ?
રખે હું ઊડી જાઉં ,
એ બીકે ,શું તું મને
સાંકળે બાંધી ,
પીંજરે રાખત પૂરી ?
ખરું કહેજે ,માડી !
મને પટાવવાની વાત
લગીરેય ના કરતી ...
શું તું મને એમ કહેતે .
“ ઓ રે ,અભાગિયા પંખી !
સાંકળ તોડીને
પીંજરું છોડીને,
ઉલ્લુ બનાવીને મને
ઊડી જવું હતું તારે ,
એમ ને ?
જો તું મને એમ જ કહેવાની હો ,
મને તારી ગોદેથી ઉતાર ,
મને તારા વહાલ ખપે ના .
તારો આ ખોળો ખપે ના
હું તો મારે વનમાં જઈને રહીશ .
રવીન્દ્રનાથ ટાગોર
( બંગાળીમાંથી અનુવાદ સુભદ્રા ગાંધી )

Translated to Gujarati by Subhadra Gandhi

Translated by the Poet
The Golden Boat

Cataract glimpse of Malayalam poetry

hrishikesan P B

The poetry in Malayalam is diverse and highly dynamic in nature. The modernism in poetry starting from 1950s with Ayyappa panikkar Ayyappath N N Kakkad and others further became focused and streamlined by Attoor Ravi Varma, K G Sankara Pillai and K Satchidanandan, the trio of 70’s. Attoor’s Samkramanam (transformation) Ayyappanikar’s Kurukshetram and KGS’s Bengal Kadammanitta’s Kurathi , among others made mile stone impacts in channelizing breathtaking paths of Malayalam poetry. Later, the sensibilities changed, outlook and apprehensions varied, but these tall figures remain tall in the main stream. The first Jnanapeeth award winner G Sankarakurup could not make much influence on the next generation compared to his contemporaries Vyloppilli Edasseri or Kunjiraman Nair.The meter and shloka era faded away slowly. Some new rhythms emerged. The folklore and native impulses got recognized and diffused in poetry. The sage like poets, Kunjunni Mashu, the down to earth poets like A Ayyappan, became effulgent. A Ayyappan wrote from his heart using his blood, sleeping on foot path keeping profound purity in poetry without any technical jargons. On the conventional front, with remnants of modernism, by 80’s 90’s, Balachandran Chullikkad established a centre line position in Malayalam poetry, with intense feelings focused in remodelled word meanings integrated with marvellous rhythm.

Further 80’s and 90’s saw amazingly radiant poetry from T P Rajeevan who later also established as a famous novelist. P P Ramachandran, K R Tony, P Raman and a series of fine poets emerged in the mean time. Along with them Rafiq Ahmad, Anwar, Veeran Kutty and many in the same period, created their own identity.

The senior women poets in Malayalam Like Sugathakumari, Kamala Das, Vijayalaxmi Savitri Rajeevan and Anita Thampi and many made special impacts in Malayalam poetry with their unique writings.

The lyrical poems of O N V Kurup, Jnanapeeth Award winner, are embedded in the minds of every Malayalee.

There are also off beat poets-like Emigrant Pravasi poets who stay away from this land of ‘keera’ or coconut - KERALAM- like Cheriyan K Cheriyan , Jayan KC from New York and many poets from Gulf countries & different cities of India, who generally do not come in mainstream discussions. In nutshell one can find diverse categories of poetry in Malayalam with their own ethnicity and identity. There are post modern, progressive, dalit, women, environmental, experimental, simple, shloka, haiku, hasya, blog, bhakti, audio, avant-garde and all…

Thus Malayalam poetry has a multi dimensional scenario ever changing and highly spectacular both in reading and listening.

With the above as an abstract, during the last 15 years poetic sensibilities in Malayalam transformed enormously. The subtle sensibilities introduced by Kalppatta Narayanan and K Jayaseelan are more visible. Satchidanandan has become world poet. Attoor is poet’s poet. ONV Madhusoodanan Nair, Balachandran Chullikkad became part of daily chanting. Akkitham writes in unchanged ancient style. PP Ramachandran’s complete works have been already released.

There are many poets - a rough estimate states more than 10,000 serious poet’s existential dilemma in Malayalam. I have neither read nor understood even half percent, so my apologies to readers for my progressively opaque vision. But one thing is crystal clear. River descends in a succession of amazing cataracts, not still but flows in all directions spreading the vibes of God’s own country.

Translated by
dancing drops
love
Look
Signature

dancing drops

hrishikesan P B

the drops started coming out
finally
after long waiting
in a ferocious summer
heat waves and
piercing sunrays
on this tree less land
of absolute loneliness
embedded in
barren paths

the effulgence of water drops
cooled an infant tiny moth and a big toe
near the
broken tap
of hand pump.

Translated by the Poet
Cataract glimpse of Malayalam poetry
love
Look
Signature

love

hrishikesan P B

my mother
never told me
love is a
bottle of
mango pickles,
which she used to pack
in my rough cotton bag
every time
while leaving
my home town

one day she also
went out of the
bottle and
never returned.

now my five year old daughter
asks me
“Ackha” Pappa
prepare an article on
love
for a competition in my class.
Just to keep her mum
I bought her a
mango fruity.

Translated by the Poet
Cataract glimpse of Malayalam poetry
dancing drops
Look
Signature

Look

hrishikesan P B

you shuld look straight
into the eye balls
while talking
rather focussing left
right corners or
down
she said.
but by that time i
had crossed forty and
started wearing thick bifocal glass

Translated by the Poet
Cataract glimpse of Malayalam poetry
dancing drops
love
Signature

Signature

hrishikesan P B

my mother wrote an alphabet
ga, in malayalam
the favourite letter
from her pet name
gau
which looked like
distorted headless peacok
Thats all.
entire 2.72 acres of fertile land transferred
silently
with an innocent ga
which even a boy of four old could have drawn
I went to school next year
learned alphabet ga
the simplest one
but my father’s sinnature was
unimmitable
his name in English
though he never knew.
with only five alphabetss somehow put together
still looked like some curved malayalam word.
which was finally forged
at the age of 83
and he pleaded the case alone in the court.

I was afrid and avoided signing even for dear ones.
and noted passwords in a tiny paper
and all lost somewhere.

Translated by the Poet
Cataract glimpse of Malayalam poetry
dancing drops
love
Look

Voice v/s Voice

Udayan Thakker

Voice I : There are some evenings, some moments, when one
Swims the orange and glowing currents of the sun,
You and I live in the very same world
At the very same time: now isn’t that great fun!

Voice II : The wife to escape, and then shoulders to scrape,
In the train, reaching office in sorrowful shape
To touch a rupee note and to bargain, and quote,
With yourself to promote, now isn’t that great fun?

Voice I : On sandy roads strolling, when rains are a-falling
And old chums are loafing and laughing and calling,
On ponies to mount, and to let out a shout,
And to rollick about: now, isn’t that great fun!

Voice II : Well-versed in culture and shapely in stature,
We are the women so comely by nature
In a marriageable mask, we are made to ask
‘Coffee, tea or me?’ now isn’t that great fun?

Voice I : To go out at night and to fly a big kite
And with lanterns of laughter to set it alight …
To send down the river, earthen lamps that quiver
Like hopes do they shiver, now isn’t that great fun!

Voice II : Children to be tended and temples attended,
(Please refer to the annexure of duties, appended),
But in the bee-hives of the heart, it survives
A droning bee thrives: now isn’t that great fun?

અવાજ વિરુદ્ધ અવાજ

અવાજ એક :

સૂરજના કેસરિયા લસબસતા રેલામાં
કોક સાંજ ડૂબવાની કેવી મજા!
એક જ સમય પર મારું-તમારું
આ દુનિયામાં હોવાની કેવી મજા!

અવાજ બે :

ટ્રેનોમાં લટકીને, બૈરીથી છટકીને
ઓફિસે ટેમસર જાવું રે લોલ!
રૂપિયાને અડવાની, લેજર ચીતરવાની,
'યેસ બોસ' કરવાની કેવી મજા!

અવાજ એક :

ઝરમર વરસાદ હોય, માટીલો રસ્તો, ને
ગરબડિયા ગોઠિયાની ટોળી રે લોલ!
નાનકાં ગધેડાં પલાણી, બુમરાણ કરી,
દડદડ દોડાવવાની કેવી મજા!

અવાજ બે :

નમણો દેખાવ, વળી મીક્સંગિ સ્વભાવ,
અમે સંસ્કારી કુળની તે કન્યા રે લોલ!
લગ્નોત્સુક સાફાને ચાનો કપ ધરવાની,
કારપેટ ખોતરવાની, કેવી મજા!

અવાજ એક :

રાતે પતંગ પર પાગલ ઉમંગનાં
કંદીલ પ્રગટાવવાની કેવી મજા!
હે જી! ગંગાને નીર કોડ તણાં થરથરતાં
કોડિયાં વહાવવાની કેવી મજા!

અવાજ બે :

મોઢે શ્રી સત્યનારાયણનું ટોપરું,
આંગળીએ આનંદી છોકરું, રે લોલ!
છાતીમાં તોય સખી, વિરહી મધમાખને
ગુપચુપ ઉછેરવાની કેવી મજા!

Translated by the Poet
Who says it is easy reaching home?

Water Song- Chapter I

N Gopi

1
From which primordial egg
has this water tumbled forth!
Through which unimaginable expanse
is this water's primeval journey!
From the depths of which universe
has it carried forth the primal sounds!

No sooner do we hear the word water
than we are drenched all over.
No sooner do we hear the word water than we throb.
Imbued with water we, beings
become the ever shining ones.
A lovely pearl
of three molecules
falls in the courtyard.
The endless mass of water in the palm
gushes forth in turbulent waves.

Where has it come from?
How many worlds has it traversed!
How much impenetrable darkness,
how many shining bright spheres
has it hidden in its heart!

Oh precious living cell
that comes as a guest
with this deep blue globe!

What's your identity?
You won't go back, will you?

With your touch
the earth has changed into an evergreen post-natal woman.
Every lake
that you have filled
has turned into a womb.
Which far away skies
have sent you as a gift of illumination?

Your journey
has turned into canals
streams
rivers
oceans
and has transformed the earth into a water-clothed being.

The living globe revolves
with three fourths expanse of water
and fragments of land.
Unlike flung blobs of mud
the oceans are indeed united.
Seven seas only in name,
it's one gigantic treasure trove of water,
one supreme manifestation of a sea of life.
That's why it's a water globe.

But will a man keep quiet?
Would a man who jumps in excitement
for just a bit of earth keep quiet?
He has accorded a status to the mud under his feet.

"This is earth" he has declared.
Mother water has smiled to herself.
She has said to herself,
she would take care of man's arrogance some other time.

The canals at the bottom of the valley
have jingled gleefully.
Rivers have wetted their lips
with the cups of streams.
With the flow of rivers
new routes have been formed for water.
Thousands of miles of the journey of waves
have moulded the shape of the earth.
Isn't river the visual image
of time's movement!
It has consecrated the very roots of civilization
with its wet fingers.
It has cleansed earthly truths
and held them up for display.
It has given ever so new interpretations
to the laws of nature.
Water is a culture.
Water is a work of history.
Water is the unfolding of many manifestations of life.

Translated by M. Sridhar and Alladi Uma

..................……જળગીત ....
.....................(૧)

આદિકાળના
કયા બ્રહ્મઅંડને ભેદી
દડી પડ્યું આ પાણી !
કલ્પી પણ ન શકાય એવી
કઈ વિરાટ ધારાથી એનું –
છે આ નિત્ય પ્રયાણ !
કયા અગમ ઊંડાણેથી એ
વહન કરી લાવ્યું
આ આદિમ-ધ્વનિ !

લથબથ થાય બધું યે
જળનું કાને પડતા નામ
હોઠથી સરે શબ્દ જ્યાં “વારિ”
સઘળું રણઝણ રણઝણ .
અમે બધાં પ્રાણીઓ જળમય
તેજયુક્ત થઇ જઈએ જળથી

નિત્ય-જીવનમાં
ત્રિ-પરમાણુથી નિપજેલું
મનહર મોતી
ઝરી ગયું આંગણમાં .
ઊછળતાં મોજાંઓના હિલ્લોળ મહી
આવી પડતા
આ અનંત જલરાશિ
નાનકડી હથેળિયુંમાં.

આવ્યું ક્યાંથી ?
પાર કરીને લોક કેટલા ?


કેટકેટલાં ગહન તિમિર
ને તેજપુંજના ઓઘ કેટલાં
ગોપિત રાખ્યાં
હૃદય-ગુહામાં ?
આ ગહન નીલ પૃથ્વી સંગાથે
આવ્યો અહીં મહેમાન થઈને તું
જીવ-કોષ હે અમૂલખ !
તારું નામ-ઠામ-ઠેકાણું ક્યાં છે ?
ના; ના, એમ જઈશ ના પાછો .

સ્પર્શ માત્રથી તારા
વસુધા, સદ્ય-પ્રસૂતા બની નિત્ય .
ને ભર્યાં જળાશય જે જે તેં
એ બની ગયાં ગર્ભાશય .
દૂર દૂરના કયા આસમાનોએ
અહીયાં તને મોકલ્યું
પ્રકાશના ઉપહાર સ્વરૂપે ?


તારા નિત્ય પ્રવાસે
થઈને નિર્ઝર
બની ઝરણ
નદીઓ થઈને
કે થઈને સાગર
કર્યું રૂપાંતર ધરતીનું
જળ-ચર્મ ધારીણી માતા રૂપે .

પોણી દુનિયા પર ફેલાયા
જલાવરણમાં
સકળ ભૂખંડો સાથે
ઘૂમે “જીવ-ગોળ “ આ
માટીનો કો’ પિંડ ,
સમુદ્રો બધાં ય એક જ .
નામ માત્રના સાગર ભાસે સાત
એક છે , એક જ જળનો મહાનિધિ આ
સૃષ્ટિ આખી છે વિરાટ જીવનનો અર્ણવ
તેથી તો આ પૃથ્વી છે “જળ-ગોળ “.
પણ રહેતો ક્યાં માણસ મૂંગો ?
ચપટી માટી માટે પણ ઊછળી પડનારો
માણસ ક્યારે ચૂપ રહ્યો છે ?


પગની હેઠેની માટીનો
અભિષેક કરી એ બોલ્યો :
“ આ છે ભૂ-ગોળ “
હસી પડી જલમાતા મનમાં
અને મનોમન બોલી
આ પામર માણસનું અભિમાન પણ
કદી જોઈ લેવાશે .


ખીણોના ખોળામાંથી
ઝરમરવા લાવ્યા ઝરણાં
અને ઝરણની પ્યાલી હોઠે માંડી
નદીઓ હોઠ કરે છે ભીનાં
નદીઓના પગલે પગલે
ફૂટ્યા નૂતન જળમાર્ગો
અને હજારો કોષ ચાલતી જળલહેરોએ
જુઓ , સજાવ્યો ધરતીનો આકાર
અરે !
કાળના પ્રવાહનું છે દ્રશ્ય-રૂપ
આ નદી !
બધી સભ્યતાના મૂળોને
સીંચ્યા એણે
ભીની ભીની આંગળીઓથી .
કર્યા ઉજાગર
ભૌગોલિક સત્યોને એણે
પ્રક્ષાલાનથી.
નિસર્ગના સૂત્રોને એણે
ભાષ્ય નવું આપ્યું છે .

જળ તો સંસ્કૃતિ.
કૃતિ એક ઐતિહાસિક છે જળ
જીવનના સૌ વિન્યાસોનો
જળ છે આવિષ્કાર .

Translated by Ramnik Someshwar
Water Song – 2

Measurements

Navakanta Barua

It is afternoon now.

Let’s go to the tailor’s; to get measured.
Measurements of neck chest hands and arms
Measurements of the palm and the heart
We shall give measurements of the entrails
And the kidney and the liver,
Give measurements of hormones and affections

Let us give measurements of life,
Of this that and several things.
Give only the measurements.
We shall think of the stitching later on.
For the time being let’s just give the measurements
We can only give measurements.

We can only take reckonings
We shall record that suicides have
Swelled considerably.
We shall give count of the number
Of letters in a speech.
Give count of the Christians in Arabia.
Just give measurements.

We shall think of the stitching later on.
Merely think.

Someone after us will measure anew
Saying that our measurements have gone awry.
Fresh new measurements they’ll take.
Just take measurements.

When will someone stitch the garment to fit man?

માપ
નવકાંત બરુઆ

બપોર થઈ છે

તો ચાલો દરજીને ત્યાં જઈને માપ લેવડાવીએ
માપ લેવડાવીએ ગળાનાં, છાતીનાં, હાથ અને બાવડાનાં
માપ હથેળીનાં અને હૈયાનાં
માપ આપીશું આપણે આંતરડાંનાં
ગુરદાનાં અને પિત્તાશયનાં
આપણા હોર્મોનનાં માપ દઈએ અને માપ દઈએ અનુરાગનાં
ચલો જિંદગીનાં માપ આપીએ
ફલાણાનાં અને ઢીકણાનાં માપ આપીએ
ફક્ત માપ જ આપીએ
કપડાં સિવડાવવાનું તો આપણે છે....ક પછીથી વિચારીશું
અત્યારે ફકત માપ આપીએ.

આપણે ફક્ત ગણતરી જ માંડી શકીએ
આપણે નોંધીએ કે
આપઘાતો વધી પડ્યા છે ઠીકોઠીક
આપણે અક્ષરોની ગણતરી કરી બતાવશું ભાષણોમાંથી
કે અરબસ્તાનમાં વસતા ખ્રિસ્તીઓની વસ્તીનો આંક આપીએ.
ફકત માપ જ આપીએ.
કપડાં સિવડાવવાનું તો આપણે પછીથી વિચારશું.
તે પણ કેવળ વિચારશું જ.

આપણાં પછી
કોઈનાં નવાં માપ આવશે
કહેશે કે આપણાં માપ ખોટાં લેવાયાં હતાં
નવા નક્કોર માપ લેશે તેઓ. ફકત માપ જ લેશે.
તો, કોઈ ક્યારે સીવશે
માણસને બંધબેસતું કપડું ભલા?

અનુ. યોગેશ વૈદ્ય

Translated by Pradip Acharya

Your Own, for a while

Pratishtha Pandya

You picked me up
You examined me
You weighed me
Made an estimate
You held me and stroked
Smelt, licked, sucked, chewed
You even made me your own
For a while.
Then you threw me
To see how many pieces would that yield
You tossed me afar
To check how fragile I was.
You hammered me
You knocked me
You assessed it all –
how much time to put me back together
how much sticky rice paste.

I have had no form

You pick me up –
Parijaat blossoms
You weigh and examine –
A sparkle in your eyes
A little diamond
You touch-
A silken scarf
Sky blue
You smell –
Musk
You lick –
A nectar drop
You suck –
A sugar crumb
Melting on your tongue
You chew –
Sweet juices of
Kalkatti betel leaf
You throw –
An unwanted toy
Of a toddler
You toss –
A fragile mirror
All shattered
You hammer –
A dented mug
You knock –
A broken bone.

No sticky paste
No fancy glue
A tiny drop of your saliva
Will do.

Translated by the Poet

Grandpa’s Hospital Stay and I

Prabodh Joshi

(Period: March 1974 – the Nava-Nirman movement* in Gujarat, especially in Ahmedabad)

V. S. Hospital, 00.40 am. The nurse keeps visiting. The temperature keeps fluctuating in the room. Increasing attention on the injection syringe. The ambulance vans start arriving in quick succession and I begin to visualize the ‘tension’ in tomorrow’s newspapers. The dawn arrives amidst erratic breathing. In the terrace opposite, a feeble sun rises like a child’s mournful face. The hospital sits up with a start as if the injected sedative has abated. I keep observing milkmen, tea vendors, sweepers, the swish of white garments, and pull over a little more the sheet of helplessness….

And One Day, That Is, March 3, 1974

As soon as I enter, the freshly lit lamp near the window grabs my attention. All the rites I have been privy to begin to float before my eyes. The white sheet has covered all, all the efforts.

His Remembrance In the Birth Place Vadanagar

Saw the sathiyo* drawn by him, and his scrawled words, in the recess near the entrance. Saw the place where his tobacco container was kept; the threshold of the old house where he sat to read the scriptures; and yet again the well-worn panchiyu** in the recess by the entrance. The green bottle filled with country tobacco, the news of Ahmedabad he shared at dinner sitting on a patla*** kept near the Ganapati drawn on the wall of the water storage room – I recalled everything. I lay on a cot near the window of an upper story room, with a piece of dhoti on my head as was his wont. I dozed off for well nigh an hour.

A Retrospect

The ambulance van I have been waiting for beside the open ventilator of the hospital’s third floor has shortly arrived. I see a living, throbbing body, a sage face being brought on a stretcher, and for a few days, escorted with an arm around his back - and I remember my grandfather sitting on the verandah of the old house, putting his hands in his pockets searching for his tobacco container, in his hurry forgetting to close the buttons of his bandi**** and putting on the black cap upside down, muttering mantras to Shiva’s glory, reposing on his side during the afternoon siesta, and shouting loudly to wake me up. On cleaning his photograph I see my reflection in it and I suddenly start running to meet the me that had stayed with him and I stumble and collapse –

upon this slippery paper.

*A political movement in the state of Gujarat in the 1970s for removing a chief minister perceived to be corrupt. It turned violent and several students and others died.
**A loose, dhoti-like lower garment for men.
***A low stool used for sitting down to dine.
****A jacket worn by men.




…દાદાનો હોસ્પિટલ-નિવાસ અને હું
....પ્રબોધ જોશી

(સમય:માર્ચ ૧૯૭૪નો.ગુજરાત-અમદાવાદમાં નવનિર્માણ ચળવળનો )

વી.એસ.હોસ્પિટલ.રાતના ૧૨-૪૦.નર્સના આંટાફેરા.રૂમનું વધતું-ઘટતું ટેમ્પરેચર.ઈન્જેકશનની સિરિન્જમાં પરોવાતું જતું ધ્યાન.ટપોટપ એમ્બ્યુલન્સવાનો આવવા લાગે ને આવતી કાલના છાપામાંનું ટેન્શન દેખાવા લાગે..હાંફતી વધઘટ વચ્ચે સવાર પડે ને સામેની અગાસીએ કોઈ બાળકના રડમસ ચહેરા જેવો ઝાંખો સૂરજ ચડવા લાગે .ઘેનનું ઇન્જેક્શન સહસા ઊતરી ગયું હોય એમ હોસ્પિટલ સફાળી બેઠી થઇ જાય .દૂધવાળાઓ ,ચાવાળાઓ ,સ્વિપર્સ,સફેદ વસ્ત્રોની હરફર –જોતો રહું...જોતો રહું ને નિઃસહાયતાની ચાદર સહેજ નજીક ખેંચું ....

અને એક દિવસ એટલે કે માર્ચ ૧૯૭૪

પ્રવેશતાંવેંત બારી પાસે તાજો જ પ્રગટાવેલો દીવો મારું ધ્યાન ખેંચી રહે . મારી નજર સમક્ષ મેં સાંભળેલી બધી જ વિધિઓ તરવરવા લાગે .બધા-બધા જ પ્રયત્નો પર સફેદ ચાદરનું ઢકાઈ જવું .

વતન-વડનગરમાં એમની સ્મૃતિ

ખડકીના ગોખલા આગળ એમના શબ્દો જોયા,એમણે કરેલો સાથિયો..તમાકુનું ભૂંગળાળું પડી રહેતું તે જગ્યા,જ્યાં તેઓ પાઠ કરવાં બેસતા એ જૂના ઘરનો ઉંબરો ,અને ફરી પાછું ખડકીના ગોખલામાં પડી રહેલું એમનું પંચિયું .દેશી તમાકુ ભરેલો લીલો શીશો ,પાણિયારે દોરેલા ગણપતિ પાસે પડી રહેતા પાટલા પર બેસી જમતાં-જમતાં ક્યારેક અમદાવાદની નવાજૂની –બધું.બધું જ યાદ આવી ગયું.મેડા ઉપર બારી પાસે પડી રહેલા ખાટલે એમની આદતે માથે ધોતિયાનો કકડો મૂકી આડો પડ્યો તો ખાસી કલાકેક ઊંઘ આવી ગઈ.

A RETROSPECT

હોસ્પીટલના ત્રીજા માળના ખુલ્લા ગવાક્ષમાંથી જેની પ્રતીક્ષા કરું છું તે એમ્બ્યુલન્સવાન થોડાં સમયમાં આવી લાગે છે .એક ધબકતો દેહ,ઋષિચહેરો-સ્ટ્રેચરમાં લવાતો અને થોડાં દા’ડા કેડે લઈ જવાતો .જોઉં છું અને મને જૂના ઘરને પેલ્લે બેસતા ,તમાકુનું ભૂંગળાળું ફંફોસવા માટે ખિસ્સામાં હાથ નાખતા ,ઉતાવળમાં બંડીના બટન બંધ કરવાનું ભૂલી જતાં અને માથે ઊંધી કાળી ટોપી પહેરતા,ગુનગુન પાઠ કરતાં શિવમહિમ્નઃસ્તોત્રનો ,બપોરે પીઠ ફેરવીને આડા પડતા ,જોરજોરથી બૂમો પાડીને મને ઉઠાડતા મારા દાદા યાદ આવ્યાં –એમનો ફોટો સાફ કરતાં એમાં મારું પ્રતિબિંબ દેખાય છે અને એમની સાથે રહેલા મને મળવા દોટ મૂકું છું તો ઠેસ વાગે છે અને ફસડાઈ પડું છું ---

આ લિસ્સા કાગળ પર .

Translated by Pradip N. Khandwalla

Mother’s Room

Jayant Pathak

Right after birth
on Mother’s breast
in her bed;
on all fours crawling
at last into her lap;
after playing and roaming in the streets
finally back in Mother’s room;
Mother was the only one
always at hand, always loving - then.

Now
when I return home
and peer inside
how distant does Mother’s room appear!
How long it takes
to reach her chamber!


….બાનો ઓરડો
...જયંત પાઠક...

જન્મતાવેંત
બાની છાતીએ, બાની પથારીમાં,
ભાખોડિયાં ભરી ભરીને ,છેવટે
બાના ખોળામાં,
શેરીમાં રમી-રખડીને,છેવટે
બાના ઓરડામાં;
સંસારમાં બા જ એક હાથવગી,પ્રેમવગી ત્યારે –

ને આજે ;
બહારથી આંગણે આવીને
ઘરમાં જોઉં છું તો
બાનો ઓરડો કેટલો આઘો દેખાય છે !
પહોંચતા કેટલી વાર થાય છે !

Translated by Pradip N. Khandwalla

When a Stone is in One’s Hand

Jaya Mehta

Stone is history
an edifice
a sculpture
of Gandhi, Jesus, Buddha.
Stone is memory
the Taj’s opulence
a memorial stone
a foundation
a support
a weapon

When did we learn all this?

When a stone is in hand
one experiences power
and forgets that what gets wounded
is hide
whether white or black
hurt by a sharp pebble.

When a stone is in hand
one forgets that
a fallen person
can be given water, even an enemy.

Such amnesia
when the hand grips a stone….


…પથ્થર હાથમાં હોય ત્યારે
...જયા મહેતા...

પથ્થર ઇતિહાસ છે પથ્થર ઈમારત છે પથ્થર શિલ્પ છે
ગાંધીનું ઈશુનું બુધ્ધનું.પથ્થર સ્મૃતિ છે સમૃદ્ધિ છે
તાજમહાલની .પથ્થર પાળિયો છે પથ્થર પાયો છે
પથ્થર આધાર છે પથ્થર હથિયાર છે ....

ક્યારે શીખ્યા આપણે આ બધું ?

પથ્થર હાથમાં હોય ત્યારે તાકાતનો અનુભવ થાય છે
અને ભૂલી જવાય છે કે ઘવાય છે ત્વચા
ત્વચા શ્વેત હોય કે શ્યામ
અણિયાળા પથ્થરથી ઘવાય છે ત્વચા અને

પથ્થર હાથમાં હોય તો
ભૂલી જવાય છે કે
પછડાટ ખાધેલા માણસને પાણી પાઈ શકાય છે અને
ભૂલી જવાય છે કે
દુશ્મનને પણ પાણી પાઈ શકાય છે

ભૂલી જવાય છે બધું જ
પથ્થર હાથમાં હોય છે ત્યારે ....

Translated by Pradip N. Khandwalla

There Was One Raincoat…

Bakul Tripathi

There was but one raincoat
and two of us!
Then there was
a droplet, then drizzle, then downpour.

‘You wear it!’
‘No, you will have to put it on!’
This emperor ordered
and what insolence –
‘You will put it on – not I!’
Noorjahan* said obstinately.

Insisting ‘no, not I’, ‘no, not I’
how much we got drenched!
Do you remember?

Wasn’t it wonderful? That….
we were two
and there was
only one raincoat!

....એક હતો રેઇનકોટ
...બકુલ ત્રિપાઠી ...

એક હતો રેઇનકોટ
ને આપણે બે !
પછી એક ટીપું ...પછી સ્હેજ ઝરમર
પછી મન મૂકી
વરસી પડ્યો મેહ.

“તું જ ઓઢ ને “
‘તારે જ ઓઢવો પડશે “ એવો
હુકમ કીધો આ જહાંપનાહે ને
બદતમીજીની હદ આવી ગઈ .
‘હું નહિ તમે જ ઓઢો” એવી
હઠ લીધી નૂરજહાંએ.

હું નહિ હું નહિ કરતાં આપણે
કેટલું નાહ્યાં ! કેટલું નાહ્યાં !
યાદ છે તને ?

સારું થયું ને ? કે....
બે હતાં આપણે
ને રેઇનકોટ એક .

*wife of Emperor Shahjahan, the builder of the Taj Mahal


Translated by Pradip N. Khandwalla

I OPEN MY POEM

Gabriel Rosenstock

I open my poem to bright things
here come oranges, dandelions,
come in
take a seat
I’ll be right with you

into my poem
comes a lovely cuckoo snow in its beak
welcome

what’s this?
oceans of sunshine

I open my poem to all that is
that will be that was
that could be
bad move

here comes
an old cat
a pigeon’s leg in its mouth
(shit happens)
sit yourself down
mind the cuckoo
it’s got snow in its mouth

make room for yourself
between
the oranges and the dandelions
where are you from your catself?
where’s the rest of the pigeon?

I open my poem to all the elements
alive and dead and
some ivy comes in trailing
its own wall
the wall falls on the cat
this poem is a tragedy
of sorts

somewhere in the world
a wall is falling on a cat
on a child

I open my poem again to bright things
but there’s nothing left

Translated by Paddy Bushe from Irish

Who says it is easy reaching home?

Udayan Thakker

Let me talk about yesterday
On the road to my house was a rally.
- Workers of the world Unite !
- Bosses Beware :
When we’re screwed, we multiply !
I could do nothing in the face of that crowd.
On the other road, there’s a temple
God knows what festival
Bustling crowds, Victory to God, Victory to God.

With both roads closed , I remembered the playground
The one where Gopal, Ahmed and I played
Flinging books
Jumping fences
into the green field
filling our tummies with “cookies” and “candies”
If you’re happy and you know it clap your hands
(Clap Clap)
If you’re happy and you know it clap your hands
(Clap Clap)
If you’re happy and you know it and you really want to show it clap your hands
(Clap Clap)

My head ballooned out
Lips pouted in a whistle
Breath played robbers and cops
A touch of a ball
Seemed a friendly slap on my back.
I came home crisscrossing the path of childhood.
Who says it is easy reaching home?


ઘેર પહોંચવું સહેલું ક્યાં છે?
-ઉદયન ઠક્કર

કરું કાલની વાત
ઘેર જવાના રોજના મારા મારગ પર નીકળેલું સરઘસ
નહીં ચલેગી નહીં ચલેગી
તાનાશાહી નહીં ચલેગી
સરઘસની સામે મારું કંઈ ચાલ્યું નહિ
બીજા મારગ પર એક મંદિર આવે છે
રામ જાણે શેનો તહેવાર
ઠેલંઠેલા થેલંથેલા જયજયકાર

બન્ને મારગ બંધ થયા એ પછી મને મેદાન સાંભર્યું
પુસ્તક ફેંકી વંડી ઠેકી
જીરાગોળી વરિયાળીથી પેટ ભરીને હરિયાળીમાં રમતા'તા જ્યાં
હું ને પેલો કનુ 'કાકડી'
ધોબી તળાવમાં ટામેટું ટામેટું
ઘી ગોળ ખાતું'તું ખાતું'તું
નદીએ નહાવા જાતું'તું જાતું'તું
માથું ફુગ્ગો થઈ ગયું ને હોઠ પિપૂડી
ચોરસિપાઈ રમવા લાગ્યા શ્વાસ
દડો આવીને અડ્યો તો થયું
વાંસે ધબ્બો પડ્યો

ધૂળમાં પગલાં ભરતો ભરતો
શૈશવને મારગ હું આવ્યો ઘેર

ઘેર પહોંચવું સહેલું ક્યાં છે?

Translated from Gujarati by Pratishta Pandya


¿Quién dice que es fácil llegar a casa?

Udayan Thakker

Déjenme hablar de ayer
En el camino a casa, una manifestación.
- Trabajadores del mundo, únanse!
- Jefes, Cuidado:
Cuando estamos jodidos, nos multiplicamos!
No pude hacer nada en la cara de esa multitud.
Por otro camino, hay un templo
Dios sabe qué festividad.
Bulliciosa multitud, Victoria a Dios, Victoria a Dios.

Con ambos caminos cerrados, recordé el patio de recreo
en el que Gopal, Ahmed y yo jugábamos
arrojando libros
saltando vallas
en el campo verde
llenando nuestros estómagos con "cookies" y "candies"
Si eres feliz y lo sabes, aplaude
( Clap clap )
Si eres feliz y lo sabes, aplaude
( Clap clap )
Si eres feliz y lo sabes, y realmente quieres mostrarlo, aplaude
( Clap clap )

Mi cabeza se arrojó hacia fuera
Los labios hicieron puchero en un silbido
La respiración jugó a ladrones y policías
Un toque de pelota
Pareció una palmada amistosa en la espalda.
Llegué a casa entrecruzando el camino de la infancia.
¿Quién dice que es fácil llegar a casa?


Translated by Berni Sangit into Spanish from English
Voice v/s Voice

Pegasus

Mariko Sumikura

This is not it,

This is not the wave
Which leads me to the bliss
And I will be defeated.

This is not it, too.
This is not that wave.
Which fills with a flash light over my vacant feeling
And I shall wait the greatest one.

My waiting is for
The big wave and the crest
Which will run from the offing,
A white horse in my image.

My waiting is
A Pegasus
Flying to space
From the ocean of life.

પેગોસસ

ના, આ નહિ
આ મોજું નહિ લઇ જાય મને
આનંદલોકમાં

આ પણ ઝબ્બ દઇને નહિ અજવાળે
મારા ખાલીપાને

હું પ્રતીક્ષા કરીશ
ફેનિલ કેશવાળીવાળા મોજાની
ધવલ અશ્વની
પેગોસસની
જે જીવનસાગરમાંથી પાંખ ફફડાવશે
અંતરિક્ષ તરફ

-મારિકો સુમિકુરા
(અનુ. ઉદયન ઠક્કર)


Translated by

What, if?

Darshini Dadawala

One more day!

I reached him,
Breaking loose from the dust, the smoke and the commotion…

I removed the sandals…
Settled on his shore…
Pressed my purse in the arms.
Now, none can snatch it!

I am staring at him…

In the habit to search for his other end,
My sight runs over him…
Without asking me.

But, as ever…
It returns, failed!
And dissolves in me through my breath…

How impulsive!
Gushing towards me,
The surging him is drenching me…
His caress expresses something…

“Oh! You need not be frightened!
Have you peeked into my world?
Just glance…
So many souls live happily here!
Fish, moss, algae and many more!
You might as well dwell within me!
Thereafter, no more hassles to reach me…”

He wants to pull me inside his world…

He is right may be! No more hassles to reach him…

Should I set out with him?... _At this moment?._
But,

What, if the moss spreads all over within me through the nose and tickles me?
What, if those sticky, coarse, stinking fish rub off on me?
What, if his spiralling waters surround and strangle me?
What, if that prickly marine plant sprouts out of my bones?
What, if someone swallows me?
What, if I rot within him?
This sea perturbs me…

તો ?
.....દર્શિની દાદાવાલા ...

ધૂળ,ધુમાડો અને રઘવાટથી છૂટીને હું એની પાસે પહોચી ગઈ.
સેન્ડલ કાઢીને બેઠી.
પર્સ કોઈ તફડાવી ન જાય એ રીતે સોડમાં દબાવી દીધું .

એની સામે જોઈ રહી છું.
એનો બીજો કિનારો શોધવાને ટેવાયેલી નજર મને પૂછ્યા વિના દોટ મૂકે છે .
પણ હંમેશ મુજબ....
એ ધક્કો ખાઈને પાછી ફરે છે શ્વાસમાં ભળી મારામાં સમાઈ જાય છે .

એ ઊછળતો ઊછળતો આવીને મને પલાળી રહ્યો છે.
એનો સ્પર્શ કશુક કહી રહ્યો છે.
‘ અરે નાહક ગભરાય છે.
તને ખબર છે આ દુનિયા કેવી છે ?
જો તો ખરી કેટલા બધાં જીવો અહીં સુખેથી જીવે છે .
માછલી,લીલ.શેવાળ અને કેટલું બધું !
તું પણ આવી જા, મારી અંદર.

પછી આમ રોજ રોજ આવવાની ઝંઝટ જ નહિ રહે “

પોતાની દુનિયામાં મને તાણીને એ લઈ જવા માંગે છે .

વાત તો સાચી છે...
રોજ આવવાની ઝંઝટ જ નહિ ...
પળનો ય વિલંબ કર્યા વિના નીકળી પડું એની સાથે ?
પણ

લીલ મારાં નાકમાંથી થઈને આખા શરીરમાં ફેલાઈને મને ગલગલિયા કરશે તો ? .
પેલી ચીકણી ,ખરબચડી ,ગંધાતી માછલીઓ મને ઘસાઈ જશે તો ?
પાણી ભરડામાં લઈ મને ગૂંગળાવશે તો ?
મારાં હાડકામાંથી પેલી દરિયાઈ કાંટાળી વનસ્પતિ ઊગી નીકળશે તો ?
કોઈ મને ગળી જશે તો ?
હું એમાં કોહવાઈ જઈશ તો?

Translated by the Poet & Amit Dholakia

CATERPILLAR

Babu Suthar

Dear Ms Caterpillar, what was it?
Did you ask, 'what is the function of a poet?
Well, the poet's first function is
to maintain the accounts of Chitragupta's good and evil deeds.
If that leaves him some free time,
he will have to teach the alphabet to earthquakes,
And teach one to hundred to volcanoes.
And even after that, if he has time left
to write 'Saneda I for snails or 'vadhvadia I flowers
of 'his highness' the acacia shrub.
Oh, did you say, you too want to be poet ?
Ms Caterpillar, it's rather very tough to be a poet.
First of all, you'Il have to suckle
the idiomatic expressions,
offer political asylum to proverbs
in your stomach.
If nails feel like blooming, you'd need to plant them
on your tongue and nourish.
Can you do all these things ?
If not, you can't be a poet.
Just keep devouring leaves.
Keep unraveling
the threads of the universe.
If you come across a knot, let me know.
I am here to help you out under the torrential sky
with a pair of scissors of Shree Sava.


.........ઈયળ-૧
.....બાબુ સુથાર...

ઈયળબેન,શું પૂછ્યું તમે?
કવિનું કામ શું એમ ?
કવિનું સૌ પહેલું કામ તે
ચિત્રગુપ્તનાં પાપપુણ્યોનો હિસાબ રાખવાનું ;
એમ કરતાં સમય બચે
એમાં ધરતીકંપોને કક્કો અને બારાખડી
અને જ્વાળામુખીઓને સોએકડી શીખવવાનું;
અને એમ કરતાં પણ સમય બચે તો એમાં
ગોકળગાયના કે વઢવાડિયા ફૂલના કે શ્રીમંત બાવળના
સનેડા લખવાનું.
ઓહ, તમારે પણ કવિ થવું છે એમ ?
ઈયળબેન, બહુ અઘરું છે કવિ બનવું .
એ માટે સૌ પહેલાં તો તમારે
રૂઢિપ્રયોગોનું ધાવણ ધાવવું પડે ;
પછી કહેવતોને
હોજરીમાં રાજ્યાશ્રય આપવો પડે ;
ખીલાઓને ફૂલ જેમ ખીલવાનું મન થાય તો એમને
જીભ પર રોપી ખાતરપાણી આપવું પડે .
આ બધું કરી શકશો તમે ?
તો પછી તમે કવિ ન બની શકો .
તમતમારે ખાએ જાઓ પાંદડાં
ઉકેલ્યે જાઓ તાણાવાણા
બ્રહ્માંડના.
જો એમ કરતાં વચ્ચે ગાંઠ આવે તો મને કહેજો
હું બેઠો છું અહીં અનરાધાર આભની નીચે
શ્રી સવાની કાતર લઈને ,


Chitragupta : an angel that keeps accounts of good and bad deeds of all human beings.
Saneda : folk love song Vadhvadia : a variety of wild flower
Shree Sava : Auspicious initiation as per hindu tradition.

Translated by Piyush Joshi

The Crucified

Jayan K Cherian

A prayer that
sharpens its eyes
towards the sky

Kindness that
opens its arms
sidewise

Nakedness that
pierces the earth.

Translated by K. Satchidanandan

Rain, Wind

VEERAN KUTTY

Every rain
is an ocean overturned.
Who is it that dries it up
when God’s ships
fail to reach the earth?

Wind is cotton
soaked in ether
that God
drops down.
Will it have ways left
to travel back
carrying the pain
from the wounds?

Translated by K. Satchidanandan

Being Married

V M GIRIJA

Then I fell flat
on the cold floor
to turn into a mount of snow.

You sleep far away,
naked,
quelled like a cloud after the rain.
I, wounded,
like the earth torn by lightning…
Inside the earth
tumult, laughter,
youth, love.

The moment when you
first filled my body…

Are all these lies?

On the cold floor,
a nude sculpture in stone,
bleeding black moonlight, I.

Translated by K Satchidanandan

The Pen-knife

SAR JU

The iron in the blood,
an invisible knife
in the depths.

It won’t rust until death;
yet life has managed to dissolve it.

Unknown to the shirt’s pocket,
not hidden on the waist-belt
an artist’s care without a cover
or the beast’s instinct,
as an inner strength
in the turns of the road,
in our rowdy times.
.
Still during the security checks
at the airports,
raising my hands in a gesture of surrender,
pretending to be tickled.

With the poets with
smuggler’s faces,
along with the cut -throat evenings.

Translated by K Satchidanandan

Here you will find English translations of poems written in Gujarati –poems that will compare well with some of the best in the world.

Gujarat is a state in India, and its language, Gujarati, is spoken by about 50 million people world-wide. Gujarati has a poetic tradition of seven centuries. The subjects of Medieval Gujarati poetry were largely religion and mysticism. Social reform and national awakening were themes for the nineteenth century. If compassion for the downtrodden was reflected in the early twentieth century, in later years poetry strived for beauty for beauty's sake. The Modern poet was disillusioned with city life if not distraught.

Gujarati Poetry is rich in variety - the long narrative poem, the devotional song, the lovey-dovey ghazal, sonnets and haikus, couplets, the prose poem ...

Read on. Allow us to amaze you.